Diwrnod o Weithdai Polisi i edrych ar syniadau cyffrous ymgyrchu yn 2010
Caffi Caban, Brynrefail
10am-6pm, Dydd Sadwrn, Ionawr 02, 2010
Amserlen:
10 y.b. Cyrraedd
10:30am: Yr Ymgyrch Ddeddf Iaith - y dyfodol Dan arweiniad Sian Howys
Sesiwn i edrych ar y ffordd ymlaen i'r ymgyrch i weddnewid sefyllfa'r Gymraeg yng Nghymru ac ystyried ein ymgyrchoedd am y flwyddyn nesaf yn ymwneud â gwersi nofio i blant, bancio ar-lein a ff
12:30 y.b. Cinio
1:30 y.h. Cymunedau Cymraeg Cynaliadwy Dan arweiniad Ben Gregory
Rydym wedi clywed am ôl-troed carbon, ond beth am ôl-troed ieithyddol? Sut gall cymunedau arfogi eu hunain i fod yn gynaliadwy yn ieithyddol? Byddwn yn trafod y cyswllt rhwng yr agenda gwyrdd a'r agenda ieithyddol.
3:30 y.h. Cyfryngau Newydd Dan arweiniad Rhodri ap Dyfrig
Bydd Rhodri yn rhoi cyd-destun o ddatblygiadau yn y Gymraeg ym myd ffilm a'r cyfryngau newydd a byddwn yn trafod y ffordd ymlaen.
Mae Osian Jones yn cael ei rhyddhau o'r carchar ac yn dod 'nôl i Gymru!
Dere i'w groesawu adref.
Ble? Gorsaf Drenau Bangor, Ffordd Caergybi, Bangor, LL57 1LZ
Pryd? 1pm, Dydd Mawrth, 8fed o Ragfyr
Mae cwmnïau anfoesol yn cael rhwydd hynt i gymryd ein harian heb ystyried ein hanghenion ni yma yng Nghymru. Dydy'r Llywodraeth yn gwneud braidd dim i wella'r sefyllfa ac yn gwrthod rhoi'r hawl llawn i ni ddefnyddio'r Gymraeg.
Beth oedd 'gwobr' Osian Jones am sefyll i fyny i'r cwmnïau hyn ac amddiffyn hawliau pobl Cymru i ddefnyddio'r Gymraeg? Mis o garchar.
Bydd yn cael ei ryddhau bore dydd Mawrth yr 8fed o Ragfyr, ac yn dychwelyd i Fangor am 1pm ar y trên.
Bydd ymgyrchydd iaith yn cael ei rhyddhau o garchar yn Lerpwl heddiw (Dydd Mawrth, Rhagfyr 8) ar ôl iddo brotestio yn erbyn diffyg gwasanaethau Cymraeg siopau mawrion y stryd fawr yng ngogledd Cymru.
Cyn iddo adael y carchar, fe rybuddiodd Mr Jones y 'gallai'r degawd nesaf gweld dinistriad y Gymraeg fel iaith gymunedol' os nad oedd newidiadau mawr yn y gyfraith i 'adael yr iaith fyw'. Disgwylir y bydd torf o gefnogwyr yng Ngorsaf Trên Bangor i'w groesawu yn ôl i'r wlad.
Carcharwyd Osian Jones, 32 mlwydd oed o Ddyffryn Nantlle am 28 diwrnod ar ddiwedd mis Tachwedd - y ddedfryd hiraf i actifydd Cymraeg ers 1991. Fe beintiodd e sloganau ar siopau Boots a Superdrug yng Nghaernarfon, Bangor a Llangefni.
Mae ymgyrchydd iaith Gymraeg wedi mynd i'r carchar am fis heddiw (Dydd Mercher, Tachwedd 25) yn sgil gwrandawiad gerbron llys ynadon Caernarfon.
Ym mis Ebrill 2008, protestiodd Osian Jones, o Ddyffryn Nantlle, yn erbyn rhai o gwmnïau amlwg y stryd fawr yng ngogledd Cymru, yn cynnwys Superdrug a Boots, er mwyn dangos nad oedd gwasanaethau Cymraeg digonol ganddynt.
Roedd y weithred yn rhan o ymgyrch Cymdeithas yr Iaith Cymraeg yn galw am weddnewid y sector breifat sy'n arglwyddiaethu bywydau o ddydd i ddydd, ac yn galw am ddeddf iaith a fyddai'n cynnwys y siopau hyn er mwyn normaleiddio'r iaith Gymraeg yng Nghymru.
Ar ôl y ddedfryd dywedodd Cadeirydd Cymdeithas yr Iaith Gymraeg, Menna Machreth:
"Roedd Osian wedi gweithredu'n uniongyrchol oherwydd nad oes gan dinasyddion Cymru yr hawl i weld ac i ddefnyddio'r Gymraeg o'u cwmpas. Mae system sydd yn rhoi elw cwmnïau rhyngwladol o flaen hawliau siaradwyr Cymraeg yn gwbl annheg. Nid yw'r cwmniau sydd â diffyg parch affwysol tuag at y Gymraeg yn haeddu iawndal, yn hytrach, nhw sy'n ddyledus i bobl Cymru am wneud yr iaith Gymraeg yn anweledig."
Ar Dachwedd y 25AIN mi fydd Osian Jones trefnydd Cymdeithas yr Iaith yn y gogledd yn cychwyn ei gyfnod o 28 diwrnod yn y carchar am weithredu yn erbyn cwmnïau Boots, Superdrug, Mataln a PC World fel rhan o ymgyrch Cymdeithas yr Iaith am Fesur Iaith Cyflawn.
Fe wnaeth siopwyr Bangor dderbyn anrheg Nadolig cynnar oddi wrth Gymdeithas yr Iaith Gymraeg ym Mangor Dydd Sadwrn, Tachwedd 14 wrth i dros 100 o brotestwyr ddosbarthu cardiau 'Mantais' Boots amgen am ddim yng nghanol y dre.
Yn troi slogan Boots ar ei phen, roedd yr ysgrifen ar y cardiau yn darllen "there are no points whatsoever for using Welsh". Fe wnaeth Boots hefyd elwa o weithwyr newydd, wedi'u darparu gan y Gymdeithas, a oedd yn cynnig gwasanaeth Cymraeg i bobl yng nghanol y dre.
Roedd y protestwyr yn cynnal rali i gefnogi Osian Jones sydd yn wynebu carchariad ar ôl cwyno am ddiffyg darpariaeth Cymraeg gan siopau yng ngogledd Cymru.
Siaradwyr:
Angharad Tomos
Menna Machreth
Bethan Williams
Gerallt Roberts
Cai Niclas
Adloniant - Y Lembo
Bydd Osian ei hun yn y carchar ar Dachwedd 14 pan gynhelir rali ym Mangor yn ei gefnogi. Galwn ar i bawb ohonoch ddod draw i'r rali honno i ddangos eich cefnogaeth i'w safiad.
Mae Ynadon Pwllheli wedi gohirio'r gwrandawiad am bythefnos tan 25 Tachwedd i Lys Ynadon Caernarfon.
Mewn protest arhosodd Osian ac aelodau'r Gymdeithas tu fewn i adeilad y Llys am awr gan atal eu gweithgareddau, ac ymunodd 50 arall tu allan yn gweiddi 'Hawliau Iaith':
Meddai Menna Machreth Cadeirydd Cymdeithas yr Iaith:
"Mae'n greulon iawn bod yr Ynadon wedi gohirio'r amser am bythefnos eto, er eu bod eisoes wedi penderfynu ar y ddedfryd o garchar."
"Eu hesgus yw eu bod am gysylltu a chyflogwyr Osian, ond ni Cymdeithas yr Iaith yw ei gyflogwyr, ac wrth gwrs ni fyddwn ni'n tynnu unrhyw ddirwy o'i gyflog. Byddwn ni i gyd yn ôl yng Nghaernarfon mewn pythefnos."
Ar ddydd Gwener y 6ed o Dachwedd am 9.30 y bore bydd Osian Jones, Trefnydd Cymdeithas yr Iaith Gymraeg yn y Gogledd, yn ymddangos o flaen llys ynadon Pwllheli i dderbyn mis o garchar.
Fe'i dedfrydwyd am weithredu yn erbyn siopau Boots, Superdrug, Matalan a PC World ym Mangor rai misoedd yn ôl fel rhan o ymgyrch genedlaethol i geisio ehangu'r Gorchymyn Deddfu ar yr iaith Gymraeg oedd yn cael ei drafod ar y pryd. Meddai Osian Jones:
"Mae'n warthus i feddwl fod y cwmnïau hyn yn dod i Gymru heb ystyried y Gymraeg o gwbl. Mae'n nhw'n ddigon bodlon derbyn ein harian ond mae'n galwadau yn cael eu hanwybyddu. Rydyn ni wedi bod yn gohebu gyda'r cwmnïau hyn, ac eraill, ers cymaint o amser ond dydyn nhw'n gwrando dim. Mae'n bryd codi yn erbyn cwmnïau mawr sy'n sathru ar ein hawliau''
Ychwanegodd Menna Machreth, Cadeirydd Cymdeithas yr Iaith:
''Mae'r Gorchymyn iaith yn bell o fod yn rhoi mwy o hawl i bobl Cymru ddefnyddio'r Gymraeg. Does dim sôn o gwbl am y busnesau y bu Osian yn eu targedu yn y Gorchymyn iaith felly mae'r Llywodraeth yn dal i rwystro'n ffordd i'r Gymraeg ar y stryd fawr.''
Gofynnwn i bob un ddangos cefnogaeth i Osian drwy fod yn bresennol yn ei achos llys ddydd Gwener y 6ed o Dachwedd ym Mhwllheli am 9.30. Mwy o wybodaeth am yr Achos Llys yma...
Mi fydd Osian Jones - trefnydd Cymdeithas yr iaith yn y gogledd - yn mynd gerbron Llys Ynadon Pwllheli ar Dachwedd y 6ed am 9.30 y bore, lle bydd yn cychwyn ar ei gyfnod o 28 diwrnod yn y carchar am ei weithred yn erbyn cwmnïau Boots, Superdrug, Matalan a PC World.
Gweithredodd Osian drwy beintio sloganau a gosod sticeri ar siopau Boots, Superdrug, Matalan a PC World, a oedd yn datgan nad oedd ei hawliau ieithyddol ef yn cael eu parchu o gwbl yn y siopau yma, yn galw am Fesur Iaith cyflawn sy'n cynnwys y sector breifat, ac yn cyfathrebu'r neges fod y Gorchymyn Iaith fel y mae yn rhy gul, ac yn rhwystro ffordd pobl Cymru at eu hawliau i'r Gymraeg.
Today Cymdeithas yr Iaith Gymraeg held a picket at the Plaid Cymru Conference at 'Venue Cymru, Llandudno, Saturday September 12.
The picket was held because the LCO on the Welsh language as it stands is an obstacle to full linguistic rights in Wales. It was also an opportunity for Cymdeithas to show its frustration because large High street shops such as Boots, Super drug and Tesco have not been included in the LCO.
Mi fuodd aelodau o Gymdeithas yr Iaith Gymraeg yn picedu cynhadledd Plaid Cymru yn "Venue Cymru" Llandudno heddiw, dydd Sadwrn Medi 12 fed.
Buodd yr aelodau yn picedu oherwydd fod y Gorchymyn Iaith fel ac y mae yn rhwystro'r ffordd tuag at hawliau ieithyddol cyflawn, ac i ddangos eu rhwystredigaeth na fydd cwmniau megis Tesco, Boots a Superdrug nac unrhyw siop stryd fawr arall yn cael eu cynnwys yn y Gorchymyn Iaith.
Cafodd Osian Jones, trefnydd Cymdeithas yr Iaith yn y gogledd, ddedfryd o fis o garchar wedi ei ohirio gan Lys Ynadon Pwllheli heddiw, am greu difrod troseddol i eiddo siopau PC World a Matalan ym Mangor, wedi iddo godi sticeri a phosteri ar y siopau ym mis Mai, yn galw am Fesur Iaith cyflawn sy'n cynnwys y sector breifat, ac yn cyfathrebu'r neges fod y Gorchymyn Iaith fel y mae yn rhy gul, ac yn rhwystro ffordd pobl Cymru at eu hawliau i'r Gymraeg.
Daeth dros 100 o bobl i Gyfarfod Cyhoeddus 'Cymunedau Cymraeg Cynaliadwy' ym Mhabell y Cymdeithasau, ar Faes Eisteddfod Genedlaethol y Bala heddiw. Dywedodd Hywel Griffiths arweinydd ymgyrch Cymunedau rhydd y Gymdeithas:
"Ers rhai misoedd mae rhai o swyddogion Cymdeithas yr Iaith Gymraeg ar y cyd gyda thrigolion Penllyn wedi bod yn trafod y mater hwn. Ein gobaith ni yw y bydd y syniadau sy'n deillio o'r cyfarfod heddiw, nid yn unig yn berthnasol i Benllyn ond yn rhai y gall pobl sy'n byw mewn cymunedau Cymraeg ar hyd a lled Cymru eu defnyddio. Mae'n rhaid i bawb sy'n poeni am ddyfodol ein cymunedau fynnu'r p?er i ddiogelu'r dyfodol hwnnw. Gwelwn y cyfarfod hwn fel man cychwyn i weithgarwch fydd yn ymestyn drwy Gymru gyfan."
Am 2pm Llun 3ydd Awst, bydd Cymdeithas yr Iaith yn lansio cystadleuaeth logo ar gyfer y Coleg Ffederal Cymraeg y mae Llywodraeth y Cynulliad yn dweud eu bod yn y broses o'i sefydlu. Bydd Angharad Tomos - cartwnydd ac aelod blaenllaw o'r Gymdeithas - yn bresennol yn uned y Gymdeithas ar y maes i gynnal gweithdy ar gyfer myfyrwyr y dyfodol ar lunio logo. Mewn man arall o'r uned, bydd aelodau eraill yn cynllunio logo ar ffurf digidol ar gyfrifiadur. Bydd y Gymdeithas yn cyflwyno'r syniad gorau ar ddiwedd yr wythnos i Lywodraeth y Cynulliad gan ofyn iddynt anfon gwobr at yr enillydd !
Esboniodd llefarydd y Gymdeithas ar addysg, Ffred Ffransis " Mae'n bwysig iawn fod y Coleg Ffederal Cymraeg yn cychwyn yn swyddogol y flwyddyn nesaf yn ystod tymor presennol y Cynulliad. Er mwyn cynyddu'r ymwybyddiaeth fod y Coleg ar fin dod o'r diwedd, rydym yn trefnu'r gystadleuaeth logo ar gyfer y sefydliad nwydd, gan wahodd pobl i alw yn ein huned ar Faes yr Eisteddfod trwy'r wythnos i lunio cynigion. Yr ydym hefyd wedi agor cofrestr myfyrwyr ar gyfer y coleg - yn cynnwys myfyrwyr ar gyfer blynyddoedd i ddod ac hefyd ar gyfer pobl a hoffent ddilyn cyrsiau tan y Coleg Cymraeg yn eu cymunedau."
Gigs Steddfod y Bala 2009
Pabell Tafod ger y Ganolfan Hamdden
Tocynnau: Awen Meirion, y Bala / Palas Print, Caernarfon (Mis Gorffennaf ymlaen)
Swyddfa Cymdeithas yr Iaith 01970 624501 / Stondin ar faes yr Eisteddfod.
Sadwrn 1 Awst 7yh-1yb, £10
Dafydd Iwan
Lowri Evans
Candelas
Compere Dilwyn Morgan
Sul 2 Awst Noson Cwch Banana 7yh-1yb, £9
Meic Stevens
Brigyn
Heather Jones
Mawrth 4 Awst Yn y Plas Coch 7yh-1yb, £5
Gareth Bonello
Al Lewis
Noson Meic Agored
DJ Coch a Du
Mercher 5 Awst Parti maes-e.com a Gwisg ffansi gwallgo! Pump tocyn i Ffair y Bala i'r gwisgoedd gorau 7yh-1yb, £8
Derwyddon Dr Gonzo
Y Wyrligigs
Pwsi Meri Mew
Creision Hud
Byd Dydd Sul
DJ Fuzzy Felt
Iau 6 Awst 7yh-1yb, £8
Gwibdaith Hen Fran
Fflur Dafydd
Dan Lloyd
Slapar
Adrift
DJ Bustach
Gwener 7 Awst Noson Sbrigyn Ymborth 7yh-1yb, £9
Sibrydion
Cowbois Rhos Botwnnog
Jen Jeniro
Eitha Tal Ffranco
Bob
Y Promatics
DJ Hefin Jones
Sadwrn 8 Awst Ffair y Bala 12yh-1yb, £12
Bob Delyn
Gai Toms
Mr Huw
Plant Duw
Yucatan
Yr Ods
Ryan Kift
Alun Gaffey
Y Ffrwydron
Endaf Presley
Madre Fuqueros
Y Bandana
PSI, Lembo
Dyl Mei
Daz Tandy
Mae Maes Carafannau swyddogol y Steddfod (a'r adran bebyll sy'n rhan o'r maes carafannau) yn llawn. Ond, bydd maes carafannau a maes pebyll ar gael i chi yn ystod wythnos yr Eisteddfod Genedlaethol yn y Bala. Dyma'r manylion:
Maes Carafannau (Clwb Rygbi)
Ar dir Clwb Rygbi'r Bala
Archebwch le drwy ffonio Plas Coch ar 01678 520309
Maes Pebyll (Maes Huw)
Llanfor, 2 munud cerdded o'r steddfod
Cyfleusterau sylfaenol - Tai Bach a chyflenwad d?r
cyswllt: Huw ar 07815 188769
Nid Cymdeithas yr Iaith sydd yn gyfrifol am y meysydd uchod.
Bu aelodau Cymdeithas yr Iaith Gymraeg yn cynnal piced Dydd Sadwrn tu allan i siop Morrisons yng Nghaergybi i alw am hawl i weithio drwy'r Gymraeg. Mae Ieuan Wyn Jones AC hefyd wedi rhoi ei gefnogaeth i Mr David Evans, a gafodd ei rwystro rhag siarad Cymraeg yn ei waith ym Morrisons Caergybi.
Mae Mr David Evans, sydd bellach wedi gadael ei swydd oherwydd na allai ddioddef y sefyllfa rhagor, wedi cysylltu â'i undeb sef 'Union of Shop and Distributive and Allied Workers' ac maen nhw'n cynnal ymchwiliad i'r mater ar ei ran.
Dywedodd Osian Jones, Swyddog Maes y Gogledd (Cymdeithas yr Iaith Gymraeg):
"Mae'n gwbl sarhaus fod Morrisons yn amddifadu eu staff rhag eu hawliau dynol. Mae'n hen bryd i'r Llywodraeth greu mesur iaith fydd yn cynnwys yr hawl i weithwyr weithio drwy gyfrwng y Gymraeg, neu bydd achosion fel hyn o rwystro'r Gymraeg yn codi eto."
"Galwn ar y Llywodraeth i drosglwyddo'r holl bwerau dros y Gymraeg i Gymru fel bydd y Llywodraeth yn gallu amddiffyn urddas unigolion fel David Evans yn y gweithle."
Mae wedi dod i sylw Cymdeithas yr Iaith Gymraeg bod gweithiwr ym Morrisons Caergybi wedi cael ei atal rhag siarad Cymraeg gyda'i gydweithwyr gan Reolwr y siop.
Cafodd Mr David Evans, a oedd yn gweithio yn y siop, ei rybuddio gan Reolwr Morrisons sawl gwaith na ddylai siarad Cymraeg gyda'i gydweithwyr. Ddoe, fe benderfynodd Mr Evans na allai ddioddef y sefyllfa ymhellach a gadawodd ei swydd.
Meddai Osian Jones, Swyddog Maes y Gogledd, Cymdeithas yr Iaith Gymraeg:
"Mae'n annheg ac anghyfiawn fod Mr David Evans wedi ei rwystro rhag siarad y Gymraeg gyda'i gydweithwyr ym Morrisons. Mae cwmni Morrisons yn cael eu brolio fel un o'r cwmnïau sy'n cynyddu gwasanaethau'n Gymraeg drwy ewyllys da, ond mewn gwirionedd nid oes hawliau o fath gan weithwyr Morrisons i siarad y Gymraeg yn y gweithle. Heb hawliau ieithyddol, nid oes modd cyfreithiol i Mr Evans ddadlau fod ganddo hawl i siarad y Gymraeg yn y gweithle."
Rhoddwyd sticeri 'LCO yn rhwystro hawliau iaith yn y lle hwn' ar ffenestri siopau cadwyn ar strydoedd drwy Gymru yn ystod y nos neithiwr (nos Iau, 23ain o Ebrill) er mwyn tynnu sylw nad yw'r cwmnioedd a dargedwyd wedi eu cynnwys yn y Gorchymyn Iaith Gymraeg (LCO).
Bydd Alun Ffred Jones, y Gweinidog Treftadaeth, yn ymddangos eto o flaen Pwyllgor Craffu'r Gorchymyn Iaith yr wythnos nesa, ac mae Cymdeithas yr Iaith eisiau tynnu sylw at y ffaith nad yw'r busnesau y mae pawb yn eu defnyddio o ddydd i ddydd wedi'u cynnwys.
Meddai Bethan Williams, Cadeirydd Gr?p Deddf Iaith Cymdeithas yr Iaith:
"Dydy rhan helaeth y sector breifat ddim yn cael ei gynnwys yn y Gorchymyn iaith a felly mae'r Gorchymyn yn rhwystro rhag cael hawliau iaith yng Nghymru. Cred Cymdeithas yr Iaith fod angen ymhelaethu arno fel bod pwerau llawn dros y Gymraeg yn symud i Gaerdydd."
Yn dilyn cyhoeddiad y Gorchymyn Iaith yn ddiweddar, mae'n fwriad gan Gymdeithas yr Iaith gynnal cyfarfodydd cyhoeddus ar hyd a lled Cymru. Bydd y cyfarfodydd, a fydd yn cymryd ffurf fforwm, yn cael eu cynnal mewn pedwar lleoliad, sef:
Yr Institiwt, Caernarfon (map) am 7.30pm ar yr 12fed o Fawrth gyda Dafydd Iwan (Llywydd Plaid Cymru), Menna Machreth (Cadeirydd Cymdeithas yr Iaith) Aran Jones (Cymuned). Cadeirydd: Osian Jones.
Canolfan y Morlan, Aberystwyth (map) am 7.30pm ar y 12fed o Fawrth gyda Rebecca Williams (UCAC) a Sian Howys (Swyddog Polisi Deddf Iaith Cymdeithas yr Iaith). Cadeirydd: Dafydd Morgan Lewis.
Y Duke of Clarence, Caerdydd (map) am 7.30pm ar yr 16eg o Fawrth gyda Leanne Wood (Aelod o Bwyllgor Craffu'r Gorchymyn Iaith), Menna Machreth (Cadeirydd Cymdeithas yr Iaith), Aled Elwyn (Strata Matrix), Yr Athro Colin H Williams. Cadeirydd: Sioned Haf.
Y Boar's Head, Caerfyrddin (map) am 7pm ar yr 20fed o Fawrth gydag Adam Price (Aelod Seneddol), Hywel Griffiths (Cymdeithas yr Iaith), Cynrychiolydd o Fentrau Iaith Cymru. Cadeirydd: Bethan Williams.
Pwrpas y fforymau yw i roi cyfle i'r gynulleidfa leisio'u barn a chael bod yn rhan o broses drafod y Gorchymyn iaith, felly estynnwn wahoddiad i bob un sydd eisiau'r cyfle i fynnu'i hawl i'r Gymraeg. Bydd adroddiadau o'r cyfarfodydd yn cael eu danfon at y Pwyllgor Deddfwriaethol yn y Cynulliad sy'n craffu'r Gorchymyn Iaith.
Mae Cymdeithas yr Iaith wedi galw ar Lywodraeth Cynulliad Cymru i ddilyn esiampl Yr Alban (gw. eu datganiad heddiw) trwy osod rhagdyb o blaid ysgolion bach. Yn ôl y Gymdeithas, byddai hyn yn gorfodi gwleidyddion a swyddogion 'diog' i gynllunio'n iawn ar gyfer ysgolion bach a byddai'n rhoi hwb newydd i rieni ac i gymunedau sy'n digalonni am ddyfodol eu hysgolion.
Mae Cymdeithas yr Iaith Gymraeg wedi cyhuddo y cwmni gyda'i wreiddiau yng Nghymru o lusgo'r iaith Gymraeg yn ôl i Oes yr Ia. Dywedodd Dafydd Morgan Lewis:
"Yr oedd Cymdeithas yr Iaith Gymraeg yn Llangefni bore heddiw wrth i gwmni Iceland agor siop newydd yn y dre. Gan nad oedd gair o Gymraeg i'w weld ynddi fe ddefnyddiodd ein sticeri gyda'r neges 'Ble Mae'r Gymraeg/Deddf iaith Newydd' i atgoffa Iceland o'u cyfrifoldeb i bobl Cymru. Mae'r HOLL arwyddion yn y siop yn uniaith Saesneg er mai Llangefni yw un o'r ardaloedd Cymreiciaf yng Nghymru."
Ar nos Wener, Mawrth 13, bydd noson arbennig iawn yn cael ei chynnal yng Nghaernarfon i godi arian i bobl Gasa. Bydd Cymdeithas yr Iaith yn rhoi cyfle i bobl gyfrannu drwy ddod i gefnogi noson lle bydd Steve Eaves a Gwilym Morus yn chwarae. Steve Eaves ei hun sydd wedi cynnig cynnal noson, ac rydym yn ffyddiog y bydd yn gyfle i nifer fawr iawn o gyfrannu i achos sydd wedi eu cyffwrdd yn ddwfn.
Heddiw (Chwefror 5ed 2009) daeth Gweithgor Ysgolion Gwynedd yn ôl ac argymhellion o flaen y Pwyllgor Craffu Plant a Phobol Ifanc, yn datgan y bydd y cyngor yn mynd rhagddi gyda chynllun o ymgynghori llawn.
Am 11 yb ar ddydd Sadwrn yr 24ain o Ionawr, meddiannwyd fflat yn natblygiad Doc Fictoria yng Nghaernarfon gan aelodau o Gymdeithas yr Iaith Gymraeg. Mae'r weithred symbolaidd hon yn rhan o'r ymgyrch dros ddyfodol cymunedau Cymraeg Cymru, a thros sefydlu'r Hawl i Rentu fel rhan o?r ateb i'r argyfwng sy'n wynebu'r cymunedau hynny. Mae Cymdeithas yr Iaith yn galw ar Lywodraeth y Cynulliad ac awdurdodau lleol i gyd-weithio er mwyn sicrhau cynnydd yn y nifer o dai ar rent sydd ar gael i bobl leol.
Cyhoeddwyd yn y Daily Post heddiw, bod 60,000 o unigolion yn disgwyl ar rhestrau aros am dai cyngor ar draws gogledd Cymru. Meddai Osian Jones, trefnydd y gymdeithas yn y gogledd:
"Rydym fel cymdeithas, wedi bod yn disgwyl am fisoedd lawer i dderbyn cyfres o atebion ynglyn a'r sefyllfa dai yma yn y gogledd, gan holl gynghorau sir yr ardal. Un o'r cwestiynau ydoedd yn syml - 'faint sydd ar eich rhestr aros am dai cyngor', nid ydym wedi derbyn unrhyw ateb gan unrhyw un o gynghorau'r gogledd. Ac wrth ddarllen bod 60,000 yn aros heddiw yn y Daily Post, mae hi'n amlwg mai methiant llwyr ydi polisïau tai yr holl gynghorau?
Yng nghanol prysurdeb y Nadolig, efallai na sylwodd nifer o bobl ar y cyhoeddiad bod Ofcom Cymru wedi dyfarnu trwydded radio masnachol newydd ar gyfer Gogledd a Chanolbarth Cymru. Real Radio yw deiliaid y drwydded newydd, a bydd eu gorsaf yn dechrau darlledu o fewn y ddwy flynedd nesaf - a hynny drwy gyfrwng y Saesneg yn unig.
Derbyniodd dau aelod o Gymdeithas yr Iaith Gymraeg, Steffan Cravos ac Osian Jones, ddirwyon a chostau o £750 yr un ar ôl ymddangos ger bron Llys Ynadon Pwllheli heddiw. Cafwyd y ddau yn euog o achosi difrod troseddol i siopau Boots a Superdrug yn Llangefni, Caernarfon a Bangor.
Dyddiad: Dydd Gwener Hydref 17 eg. Amser: 11:00am Lleoliad: Llys Ynadon Pwllheli Tref: Pwllheli
Yn dilyn gweithredu uniongyrchol yn erbyn cwmnïau Boots a Superdrug fel rhan o ymgyrch Cymdeithas yr Iaith i wedd-newid y sector breifat mi fydd cyn-gadeirydd y Gymdeithas, Steffan Cravos a trefnydd y gogledd Osian Jones gerbron llys ynadon Pwllheli ar y 17 eg o fis Hydref.
Peintiwyd sloganau ar ganghennau y ddau gwmni yn Llangefni, Caernarfon a Bangor yn gofyn “Ble mae'r Gymraeg?”, yn dilyn pentwr o lythyron cwyn i brif swyddfeydd y cwmniau yma.
Bydd dau aelod amlwg o Gymdeithas yr Iaith Gymraeg yn ymddangos gerbron Llys Ynadon Pwllheli am 10.30 bore dydd Gwener, Hydref 17. Cyhuddir Steffan Cravos, cyn- gadeirydd Cymdeithas yr Iaith Gymraeg ac Osian Jones, Trefnydd Cymdeithas yr Iaith yng Ngogledd Cymru o ddifrod troseddol. Digwyddodd hyn ar ôl i'r ddau gael eu harestio (gyda dau aelod arall nad ydynt yn wynebu achos llys) am beintio sloganau ar waliau siopau Boots a Superdrug yng Nghaernarfon, Llangefni, Porthmadog a Chaernarfon. Roedd hyn fel rhan o ymgyrch Cymdeithas yr Iaith Gymraeg dros Ddeddf Iaith newydd fyddai yn meddu ar bwerau yn ymestyn i'r sector breifat.
Mae Cymdeithas yr Iaith wedi galw ar Lywodraeth Cynulliad Cymru i ddilyn esiampl Yr Alban (gw. eu datganiad heddiw) trwy osod rhagdyb o blaid ysgolion bach. Yn ôl y Gymdeithas, byddai hyn yn gorfodi gwleidyddion a swyddogion 'diog' i gynllunio'n iawn ar gyfer ysgolion bach a byddai'n rhoi hwb newydd i rieni ac i gymunedau sy'n digalonni am ddyfodol eu hysgolion.
Mae Cymdeithas yr Iaith Gymraeg wedi cyhuddo y cwmni gyda'i wreiddiau yng Nghymru o lusgo'r iaith Gymraeg yn ôl i Oes yr Ia. Dywedodd Dafydd Morgan Lewis:
Cyhoeddwyd yn y Daily Post heddiw, bod 60,000 o unigolion yn disgwyl ar rhestrau aros am dai cyngor ar draws gogledd Cymru. Meddai Osian Jones, trefnydd y gymdeithas yn y gogledd:
Yng nghanol prysurdeb y Nadolig, efallai na sylwodd nifer o bobl ar y cyhoeddiad bod Ofcom Cymru wedi dyfarnu trwydded radio masnachol newydd ar gyfer Gogledd a Chanolbarth Cymru. Real Radio yw deiliaid y drwydded newydd, a bydd eu gorsaf yn dechrau darlledu o fewn y ddwy flynedd nesaf - a hynny drwy gyfrwng y Saesneg yn unig.
Derbyniodd dau aelod o Gymdeithas yr Iaith Gymraeg, Steffan Cravos ac Osian Jones, ddirwyon a chostau o £750 yr un ar ôl ymddangos ger bron Llys Ynadon Pwllheli heddiw. Cafwyd y ddau yn euog o achosi difrod troseddol i siopau Boots a Superdrug yn Llangefni, Caernarfon a Bangor.